Integratieve traumabehandeling

Mensen die in levensbedreigende omstandigheden verkeren of andere schokkende gebeurtenissen meemaken of situaties meemaken waarbij hun lichamelijke integriteit wordt aangetast, zoals bij mishandeling of seksueel misbruik, worden geconfronteerd met intense gevoelens van angst, onmacht, kwetsbaarheid en hulpeloosheid. Als gevolg daarvan kunnen zij klachten ontwikkelen. Soms verdwijnen die vanzelf, maar niet bij iedereen.
Veel mensen herbeleven de situatie waarin ze het trauma opliepen en uiten dat in psychische of lichamelijke reacties, bijvoorbeeld in nachtmerries, hyperventilatie of angstaanvallen. Dat kan spontaan gebeuren, maar ook wanneer iets of iemand hen aan die situatie doet terugdenken. Het is gebruikelijk dat mensen met een psychotrauma proberen om gevoelens die met het trauma te maken hebben, te vermijden of weg te drukken. Dat kan soms ook leiden tot het ‘wegdrukken’ van bepaalde herinneringen of tot vervreemding van eigen gevoelens.Een aantal mensen dat een psychotrauma heeft meegemaakt, ontwikkelt als gevolg daarvan een Post Traumatisch Stress Syndroom (PTSS). Daarvan spreken we wanneer er meerdere klachten zijn die langdurig aanhouden en het functioneren verstoren. Voorbeelden zijn slecht slapen, overmatig alert zijn en/of niet over de gebeurtenis willen praten, prikkelbaarheid en angst.
Een trauma kan zich ook uiten in de vorm van andere angst en stemmingsklachten of seksuele problemen, relatieproblemen, veranderingen in de gevoelsbeleving.Traumatisch verlies: Wanneer een dierbare plotseling overlijdt of wanneer je vertrouwen binnen een relatie ernstig beschadigd raakt of bij plotseling verlies van gezondheid door een ingrijpende ziekte kunnen ook trauma gerelateerde klachten ontstaan.

Complex psychotrauma: Bij herhaalde en /of langer durende traumatisering kan een combinatie van meerdere psychische problemen en stoornissen ontstaan. We spreken dan van een complex psychotrauma. De klachten bestaan uit onder andere: posttraumatische stressklachten, (andere) angsstoornissen, depressieve klachten en veranderingen in de gevoelsbeleving en soms zelfbeschadigend gedrag. Ook zijn er vaak problemen in de werksituatie, binnen het gezin en/of de sociale omgeving.

Hechtingstrauma en onveilige hechting: Wanneer tijdens de ontwikkeling belangrijke hechtingsfiguren, zoals ouders, door bepaalde omstandigheden of gedrag onvoldoende beschikbaar, betrouwbaar, steunend aanwezig zijn, kan een onzeker zelfgevoel, vervreemding van eigen gevoelens en een gevoel van onveiligheid binnen relaties ontstaan. Ook dit kan leiden tot posttraumatische stressklachten, angst- en stemmingsproblematiek en terugkerende relatieproblemen. Binnen relaties zie je dan vaak dat er emotionele afstand wordt gehouden (vermijdende hechting), of dat er aanklampend gedrag is en een grotere behoefte aan nabijheid (gepreoccupeerde / angstige hechting) of dat er sterk wisselende gevoelens zijn of een patroon van aantrekken – afstoten (ambivalente hechting).

Integratieve traumabehandeling

Binnen een integratieve traumabehandeling worden methodieken uit verschillende therapiestromen geïntegreerd in een 3 fasen model voor traumagerelateerde klachten. In de eerste fase ligt de nadruk op het herstel van rust, stabiliteit en het hervinden van controle over de klachten. In de tweede fase worden, indien dit nodig en mogelijk is, de traumatische ervaringen verwerkt. De negatieve conclusies die mensen over zichzelf hebben getrokken naar aanleiding van het trauma worden bijgesteld en er wordt gewerkt aan herstel van veerkracht. De derde fase richt zich op hoe iemand zijn traumatische ervaringen en de consequenties daarvan een plaats geeft in het (hedendaagse) leven. Bij cliënten die een meer gestructureerde aanpak nodig hebben gericht op het hanteerbaar maken van emotionele klachten, kunnen behandeltechnieken als EMDR, mindfullness of schematherapie onderdeel zijn van een traumabehandeling. Bij cliënten die meer behoefte hebben aan zelfreflectie en verwerking kan gekozen worden voor een aanpak zoals op deze website beschreven bij de psychoanalytische behandeling of persoonsgerichte experiëntiële behandeling.

Zie voor verdere informatie over EMDR of schematherapie:
EMDR
Schematherapie